Konkordato İlan Eden Şirketten Alacağımı Nasıl Tahsil Ederim?

Hukuki çerçeve

Geçici ve kesin mühlet dönemlerinde takip yasağı, istisnalar, rehinli alacaklıların konumu ve komiserin gözetimi gibi kurallar devreye girer. Mevcut takibin durumu, yeni takip yasağı ve alacak bildirim süreci ayrı ayrı ele alınmalıdır.¹

En önemli ayrım

Alacağın rehinle teminat altına alınmış olması, konkordato projesine tabi alacak niteliği, faiz ve muacceliyet durumu değerlendirmeyi etkiler. Alacaklının ilanları izlememesi, alacak kaydını ve projenin oylanmasına ilişkin haklarını kullanmasını güçleştirebilir.²

Uygulamada gözden kaçan nokta

Konkordatoda alacaklının pasif kalması alacağın kendiliğinden kaybolmasına yol açmasa bile proje oylaması ve miktar tespiti bakımından dezavantaj yaratabilir. Komiserliğe bildirilen miktarın borçlu kayıtlarıyla uyuşmaması hâlinde uyuşmazlık doğabilir. Alacaklının ticari defterleri, teslim belgeleri ve önceki mutabakatları bu noktada kritik olabilir.

Hangi ayrıntılar sonucu değiştirir?

Konkordato sürecindeki geçici mühlet, alacaklıların gelişigüzel bireysel takip yapmasını sınırlandırabilir. Bununla birlikte alacağın türü, rehinli olup olmaması ve kanuni istisnalar ayrı değerlendirmeyi gerektirir. Alacaklıların ilanları ve komiser tarafından yürütülen kayıt süreçlerini izlemesi önem taşır. Fatura veya çek tutarı ile konkordato dosyasına bildirilen alacağın uyuşmaması ihtilaf yaratabilir.

Deliller ve belgeler

Faturalar, irsaliyeler, cari hesap mutabakatı, çek veya senetler, rehin belgeleri, önceki takip dosyaları ve konkordato ilanı saklanmalıdır. Alacak miktarı ve niteliği komiserliğe bildirilecekse doğru şekilde hesaplanmalıdır.

Başvuru stratejisi ve riskler

İlan ve mahkeme kararları üzerinden mühletin aşaması doğrulanmalı; alacak kayıt ve itiraz süreçleri takip edilmeli. Projenin kabulü veya tasdiki sonrası alacağın hangi vadelerle ödeneceği incelenir. Her alacaklı için aynı takip yolu açık değildir.

Başvurmadan önce değerlendirilmesi gerekenler

Mühlet kararının kapsamı takip yapmanın yanı sıra bazı teminatların paraya çevrilmesi ve faiz hesabını da etkileyebilir. Alacağın rehinle güvence altında olması veya işçi alacağı niteliği taşıması farklı sonuç doğurabilir. Bu yüzden genel bir 'konkordatoda hiçbir şey yapılamaz' yaklaşımı yerine alacak türüne göre seçenek haritası çıkarılmalıdır.

Karşı taraf ne söyleyebilir?

Borçlu şirket, alacaklının bildirdiği fatura miktarını veya borcun vadesini kabul etmeyebilir. Alacaklı teslim ve mutabakat belgeleriyle alacağın gerçek tutarını göstermelidir. Konkordato mühletinde takip yapma kısıtlamaları nedeniyle sıradan icra stratejisi uygun olmayabilir. Komiserin duyuruları ve mahkeme kararları incelenmeden alacağın hangi biçimde takip edileceği belirlenmemelidir.

Hukuki değerlendirmeyi derinleştiren noktalar

Konkordato sürecinde borçlu şirketin mali durumunu düzeltmesi ve alacaklılarla bir ödeme düzeni oluşturması amaçlanır. Mühlet kararı, alacaklının bireysel takip olanaklarını önemli ölçüde sınırlayabilir; fakat alacağın maddi varlığını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Alacağın rehinli olup olmadığı, doğum zamanı ve özel niteliği sürecin hangi kurallarının uygulanacağını etkiler.

Hak arama sürecinde farklı sonuçlar

Alacaklı konkordato ilanları ve komiser açıklamalarını takip ederek alacağını doğru tutarda bildirmelidir. Fatura ve irsaliyeler arasındaki uyumsuzluk, cari hesap mutabakatı veya borçlunun itirazı, alacak kaydının uyuşmazlık konusu olmasına neden olabilir. Bu nedenle yalnızca eldeki çek veya faturaya güvenmek yerine bütün ticari ilişki belgeleri birlikte hazırlanmalıdır.

Pratik sonuç ve dikkat edilmesi gerekenler

Konkordato projesinin kabul edilmesi veya tasdik edilmesi, alacaklı için ödemenin ne kadar ve ne zaman yapılacağı bakımından önemlidir. Projeye katılım, itiraz ve tasdik sürecine ilişkin usul kuralları incelenmelidir. Borçluya hemen haciz yapılabilmediği düşüncesiyle dosyanın tamamen bırakılması doğru değildir; süreçte kullanılabilecek özel haklar olabilir.

Dosya hazırlarken kritik ayrıntılar

Alacaklının hedefi yalnızca takip yapıp haciz uygulamak değildir; konkordato projesinin ödeme oranı ve vadesi hakkında bilgi edinmek, gerektiğinde alacağına ilişkin itirazda bulunmak da önemlidir. Rehinli alacaklar ile ticari mal satışından doğan adi alacaklar aynı hukuki statüde değerlendirilemez. İlanlardaki sürelerin kaçırılması, alacaklının süreçteki etkisini ve hukuki imkânlarını azaltabilir.

Somut bir örnek

Örneğin teminatsız mal satışı alacağı ile taşınmaz rehniyle güvence altına alınmış alacağın konkordato sürecindeki hukuki konumu farklıdır. İkisinin de aynı anda haciz yapabileceği varsayılmamalıdır.

Okur için kontrol listesi

• Olayın tarihlerini ve tarafların sıfatlarını kesinleştirin.
• Sözleşme, belge, tebligat ve yazışmaların asıllarını koruyun.
• Talebin hangi hakka dayandığını ve karşı tarafın hangi savunmayı ileri sürebileceğini belirleyin.
• Görevli merci, başvuru usulü, dava şartı arabuluculuk ve süreleri somut olay için kontrol edin.